Чакалася, што на паседжанні Савета міністраў краін ЕЗ міністры замежных спраў пашыраць спіс афіцыйных асоб Беларусі, у дачыненні да якіх дзейнічаюць еўрапейскія візавыя санкцыі.

Аднак у апублікаваным парадку дня беларускага пытання не аказалася зусім. Мясцовыя эксперты варожаць, чаму прытармазіла Еўропа.

Аб магчымым пашырэнні чорнага спісу паведаміў дырэктар дэпартамента па пытаннях Расіі, «Усходняга партнёрства», Цэнтральнай Азіі, рэгіянальнага супрацоўніцтва і АБСЕ Еўрапейскай службы знешняга дзеяння ЕЗ Гунар Віганд падчас свайго візіту ў Мінск 12 лютага. Пазней гэтую інфармацыю неаднаразова пацвярджалі іншыя еўрапейскія чыноўнікі і дыпламаты. У прыватнасці, Петэр Стань, прэс-сакратар камісара Еўразвяза па пытаннях пашырэння і палітыкі суседства Штэфана Фюле. «Я думаю, што 27 лютага міністры замежных спраў Еўразвяза ясна дадуць зразумець, як еўрапейцы ў далейшым будуць будаваць адносіны з Беларуссю і чаго яны чакаюць ад яе», — казаў ён у інтэрв’ю «Нямецкай хвалі». Больш таго, у пачатку мінулага тыдня еўрапейскія крыніцы казалі пра тое, што ў ліку неўяздных у Еўропу ў гэты раз апынуцца набліжаныя да ўлады бізнесмены. У прыватнасці, яшчэ адзін «кашалёк» прэзідэнта Юрый Чыж.

24 лютага, калі быў апублікаваны парадак дня пасяджэння, высветлілася, што еўрапейскія міністры і зусім не маюць намер разглядаць беларускі пытанне.

«Краіны — члены ЕЗ працуюць над пазначэннямі і сродкамі дадатковага ціску на беларускія ўлады, але ў дадзены момант гэтая праца яшчэ працягваецца. Таму я не магу дакладна вам сказаць, калі яна скончыцца », — патлумачыла прычыны адсутнасці прэс-сакратар вярхоўнага прадстаўніка ЕЗ па замежных справах і палітыцы бяспекі Мая Качыянчыч. Беларуская палітычна актыўная супольнасць, якая жыла ў чаканні гэтага панядзелка амаль два тыдні і ўскладае пэўныя надзеі на ўзмацненне еўрапейскага ціску, рашэннем ЕЗ вельмі расчараваная. Палітолагі і назіральнікі будуюць версіі адносна таго, чаму Еўропа перадумала ўзмацняць санкцыі ў дачыненні да афіцыйнага Мінска.

Самую простую версію агучыў палітолаг Аляксандр Папко. «Цяпер у свеце адбываецца вельмі шмат напружаных рэчаў — такіх, як сітуацыя ў Сірыі, Іране, гандлёвыя адносіны. Так што беларускае пытанне неабавязкова павінна быць першым », — мяркуе ён.

Значна больш падобная на праўду версія палітолага Юрыя Чавусава, які мяркуе, што Мінск і Брусель паводзяць новы раўнд таемных перамоў. «Разам з жорсткімі заявамі бакі абменьваюцца больш ціхімі мэсэджамі на дыпламатычным узроўні», — кажа ён.

Больш за тое, на думку некаторых назіральнікаў, магчымы ўдзел у гэтым дыялогу і Расіі. Нагадаем, што на мінулым тыдні абурэнне прэзідэнта Аляксандра Лукашэнкі палітыкай санкцый падтрымаў яго расійскі калега Дзмітры Мядзведзеў. Два прэзідэнта выступілі з сумеснай заявай, у якім пацвярджаюць «недапушчальнасць выкарыстання мер эканамічнага ціску альбо прымусу ў міждзяржаўных адносінах». Санкцыі, якімі пагражае Еўропа, «ствараюць штучныя бар’еры ў гандлі» і «неабгрунтаваныя перашкоды эканамічнаму ўзаемадзеянню». Акрамя таго, яны «ўшчамляюць законныя інтарэсы эканамічнай бяспекі дзяржаў, што багата нанясеннем шкоды прадуктыўнаму ўзаемавыгаднаму супрацоўніцтву, развіццю інтэграцыйных працэсаў на Еўразійскім кантыненце».

Яшчэ адной прычынай таго, што санкцый пакуль не будзе, мясцовыя эксперты лічаць разнавокасці ўнутры ЕЗ.

Брусэльская газета Euobserver сцвярджае, што прычынай усяму з’яўляюцца бізнес-інтарэсы некаторых дзяржаў Еўропы. Па інфармацыі выдання, на стадыі перамоваў ўнясенне ў пералік неўязных прадпрымальніка Юрыя Чыжа заблакавала Славенія. Кампанія Riko Group з гэтай краіны абраная ў якасці генпадрадчыка будаўніцтва пяцізоркавага гатэля ў цэнтры Мінска, заказчыкам будаўніцтва якога выступае прадпрыемства Чыжа «Трайпл». Нагадаем, што барацьба паміж прыхільнасцю дэмакратычных каштоўнасцяў і эканамічным інтарэсам ішла сярод чыноўнікаў ЕЗ і раней.

Дарэчы, факт наяўнасці таемных перамоў пацвярджае і візіт Віганда. У наяўнасці і тармажэнне ў ходзе закуліснага дыялогу. Сустракаючыся з беларускай апазіцыяй, еўрачыноўнік сцвярджаў, што ў самы бліжэйшы час на свабоду выйдзе хтосьці з «знакавых» палітвязняў. Аднак пакуль сітуацыя зваротная. Спіс палітвязняў папоўніў Сяргей Каваленка. Радыкальны апазіцыянер асуджаны на 2,1 гады пазбаўлення волі за чатырохразовае парушэнне рэжыму так званай хіміі. У сваю чаргу, да хіміі яго прысудзілі за вывешванне бел-чырвона-белага сцяга, забароненага Лукашэнка, які прыйшоў да ўлады. Трагізм сітуацыі ў тым, што апазіцыянер ўжо два месяцы галадае ў знак пратэсту супраць несправядлівых прэтэнзій да яго з боку ўлады. Перыядычна гэта сухая галадоўка. Тыя, хто бачыў яго ў ходзе суда, сцвярджаюць, што ён вельмі дрэнна выглядае, у яго здараюцца памутнення свядомасці. Апантанасць актывіста апазіцыі дае падставы родным і блізкім меркаваць, што зыход можа быць смяротным.

Паводле Новай Эўропы

EU vs. Belarus

[supsystic-social-sharing id="1"]